Izuzetne žene Srbije

Projekat „Izuzetne žene Srbije“ pokrenula je Ambasada Holandije u Srbiji i Crnoj Gori u cilju podizanja vidljivosti uspešnih žena iz Srbije, poboljšanja njihovog položaja u društvu i predstavljanja holandske politike ljudskih prava kroz pristupačnu uličnu umetnost.

Ljudska prava su nešto što svi delimo. Holandija pridaje veliku pažnju ovom pitanju, kako u samoj Holandiji, tako i u zemljama u kojima ima predstavništva. U okviru teme ljudskih prava posebnu pažnju posvećuje rodnoj ravnopravnosti, slobodi izražavanja i pravima LGBTI populacije. Pitanja rodne ravnopravnosti zaokupljaju pažnju javnosti u Srbiji, a žene se i dalje suočavaju sa diskriminacijom. Ne zarađuju i ne zauzimaju iste pozicije kao muškarci, a čak i kada to jeste slučaj, nisu dovoljno vidljive.

Holandska ambasada je pokrenula projekat „Izuzetne žene Srbije“ sa željom da podigne vidljivost istorijski značajnih i uspešnih žena Srbije. Odabrani uzori su žene Srbije koje su učinile nešto značajno da doprinesu emancipaciji žena, bilo u oblasti ljudskih prava koja direktno doprinose rodnoj ravnopravnosti, bilo u nekoj drugoj oblasti koja se borila protiv stereotipa i utrla put ženama danas.

Deset žena koje su predstavljene izabrano je na osnovu istraživanja Centra za ženske studije iz Beograda. Pokrivene su različite profesije i odabrani su uzori iz cele zemlje, s posebnim naglaskom na slavljenje žena koje možda nisu bile dobro poznate široj javnosti.

Ove izuzetne žene predstavljene su kroz pristupačnu uličnu umjetnost kako bi ih učinili što vidljivijim što većem broju ljudi. Umetnici koji oslikavaju murale odabrani su putem javnog poziva, na koji je pristiglo preko 70 prijava. Žiri sastavljen od umetnika i stručnjaka iz Srbije i Holandije odlučio je o 10 pobedničkih skica. Projektni partneri u ovom delu projekta su Muzej ulične umjetnosti Amsterdam, Street Art Beograd, Kulturni centar GRAD i holandska ulična umjetnica Judith de Leeuw (JDL).

Kragujevac

Ljubica Marić, prva i najuticajnija srpska kompozitorka (umetnica: Katarina Fajgelj).

Grocka

Branislava Perović Nešković, fizičarka i prva žena direktor Instituta „Vinča“ (umetnik: Vuk Đurić).

Tutin

Hafiza Demirović, pravnica i političarka (umetnik: Andrej Kolosov).

Aleksinac

Jelena J. Dimitrijević, književnica i putnica (umetnik: Stevan Šoln).

Kruševac

Vera Nikolić, atletičarka koja je držala svetski rekord 1084 dana (umetnica: Marija Savić KoMARAc).

Novi Sad

Vera Crvenčanin Kulenović, prva žena režiser (umjetnica: Sara Milojević).

Beograd

Gina Ranjičić, pionirka romske poezije u Srbiji (umetnica: Marija Šoln).

Jelisaveta Načić, prva srpska žena arhitektica (umetnik: Andrej Josifovski PIJANISTA).

Mitra Mitrović (umetnica: Jana Danilović)

Niš

Jovanka Bončić Katerinić, arhitekta i prva žena sa diplomom inženjera u Nemačkoj (umetnici: Tamara Osmajlić i Stefan Stojanović).

Projektni partneri

Opštine i gradovi u kojima su rođeni ili živeli odabrani uzori podjednako su važni partneri u projektu. U saradnji sa njima obezbedjeni su zidovi i logistika za izradu murala. U svakoj opštini zajednički su organizovane debate o pravima žena inspirisane odabranim uzorima (Kruševac: „Žene u sportu“, Grocka: „Žene u nauci“ itd.).

Po završetku svih murala, biće objavljena publikacija o projektu i ovim uzorima. Cilj projekta je da ove žene ostanu zapamćene po svojim dostignućima, da inspiriše mlade žene da krenu njihovim stopama, kao i da motiviše društvo da poštuje i prepoznaje žene i njihova dostignuća.